Gelen e-faturayı Netsis’e alış faturası olarak işlemenin en zahmetli kısmı satırları stok kartına bağlamaktır. Tedarikçi kendi ürün kodunu yazar, sizin stok kodunuz farklıdır ve ikisini birleştiren bir kayıt çoğu zaman yoktur. Bu yazıda e-fatura satırının neyi taşıdığını, satıcı ürün kodunu stok koduna bağlamanın hangi yollarla yapıldığını ve her yolun nerede yetmediğini anlatıyoruz.
E-faturada ürün satırı neyi taşır
Gelen e-fatura bir XML dosyasıdır ve her kalem bir satırdır. Bir satırda çoğu faturada şunlar bulunur:
- Satıcının ürün kodu: Tedarikçinin kendi sisteminde kullandığı kod.
- Ürün adı: Serbest metindir, tedarikçi nasıl yazdıysa öyledir.
- Miktar ve birim kodu: Örneğin adet için C62, kutu için BX.
- Birim fiyat ve KDV: Satır tutarını belirleyen bilgiler.
Bazı faturalarda ek olarak alıcının kodu ya da ürünün barkodu da yer alır, ancak bu alanları doldurmak tedarikçinin tercihidir. Elinize gelen fatura bu alanları taşımıyorsa eşleştirme yalnızca satıcı kodu ve ad üzerinden yapılır.
Bu yüzden satır eşleştirmeden önce bir başka adım gerekir: faturayı kimin kestiği. Tedarikçinin vergi numarası cari karta bağlanır; ürün kodu ancak o tedarikçinin kodu olarak anlam kazanır. Aynı HK-4410 kodu başka bir firmanın kataloğunda tamamen farklı bir ürünü gösterebilir.
Satıcı kodu ile bizim kodumuz neden farklı
İki firma bir ürüne aynı kodu vermek zorunda değildir. Tedarikçi katalog kodunu kullanır; siz stok kartını açarken kendi sıralamanızı ya da eski bir kodlamayı kullanmış olabilirsiniz. Bu yüzden tedarikçinin HK-4410 yazdığı ürün sizde VIDA-M6-30 olarak durabilir.
Logo dokümanlarına göre, e-fatura ya da e-arşivden alış faturası oluşturulurken cari veya stok kodu eşleşmezse işlem yarıda kalır. Yani eşleşmeyen tek bir satır, tüm faturanın işlenmesini durdurabilir.
Eşleştirme yolları: hafıza, bizim kodumuz, barkod, ad benzerliği
Dört yol vardır ve güvenilirlikleri aynı değildir.
| Yol | Ne zaman yeter | Zayıf yanı |
|---|---|---|
| Eşleşme hafızası | Aynı tedarikçiden tekrar tekrar alım yapılıyorsa | İlk kez bir kişinin eşleştirmesi gerekir |
| Bizim kodumuz | Tedarikçi faturaya alıcı kodunu yazıyorsa | Çoğu tedarikçi yazmaz |
| Barkod | Ürün barkodlu ve fatura barkodu taşıyorsa | Koli barkodu ile adet barkodu karışabilir |
| Ad benzerliği | Öneri olarak, onay için | Benzer adlı farklı ürünler yanlış eşleşir |
Eşleşme hafızası en sağlam yoldur çünkü bir kez doğrulanmış çifti saklar: bu tedarikçinin bu kodu, şu stok kartıdır. Sonraki faturalarda satır kendiliğinden bağlanır. Ad benzerliği ise karar vermek için değil, kullanıcıya aday göstermek için kullanılmalıdır. “Vida M6x30 çinko” ile “Vida M6x35 çinko” adlarca çok yakındır ama farklı ürünlerdir.
Somut bir akış: fatura satırında “HK-4410, Çinko vida M6x30, 5.000 adet” yazıyor. Hafızada bu tedarikçi için kayıt yok, alıcı kodu ve barkod da boş. Ad benzerliği iki aday çıkarır: M6x30 ve M6x35 vidaları. Kullanıcı M6x30 kartını seçer, eşleşme hafızaya yazılır. Aynı tedarikçinin sonraki faturasında HK-4410 satırı kimseye sorulmadan bu karta bağlanır.
Hafızanın bir tuzağı da vardır: tedarikçi bir kodu emekli edip aynı kodu başka bir ürüne verirse eski eşleşme yanlış karta bağlar. Bu yüzden hafızadan gelen eşleşmede de ürün adı ya da birim değişmişse satırın yeniden onaya düşmesi gerekir.
Eşleşmeyen satırı kuyruğa almak
Hiçbir yolla bağlanamayan satır tahmin edilmemeli, kuyruğa alınmalıdır. Kuyruktaki satır için kullanıcı üç şeyden birini yapar: mevcut bir stok kartı seçer, yeni stok kartı açılması için işaretler ya da faturayı bekletir.
Kuyruktaki satırın yanında karar için gereken bilgi görünmelidir: tedarikçi, satıcı kodu, ürün adı, birim, birim fiyat ve varsa o tedarikçiden son alış fiyatı. Bu bilgiler tek ekranda toplanırsa kullanıcı başka bir kayda bakmadan karar verebilir.
Kuyruğun değeri şuradadır: eşleştirme bir kez yapılır ve hafızaya yazılır. İlk aylarda kuyruk uzun olur, sonra kısalır. Kuyruk kısalmıyorsa tedarikçi kodlarını sık değiştiriyor ya da aynı ürünü farklı kodlarla satıyor olabilir.
Aynı ürünün iki tedarikçide iki kodu
Aynı malzemeyi iki tedarikçiden alıyorsanız her birinin kodu farklıdır ama stok kartı tektir. Hafıza bu yüzden tedarikçi bazında tutulmalıdır: önce tedarikçi (vergi numarasıyla bulunan cari), sonra o tedarikçinin kodu, sonra stok kartı. Yalnızca koda bakan bir hafıza, iki tedarikçinin tesadüfen aynı kodu kullandığı durumda yanlış kartı seçer.
Örneğin A firması aynı vidayı HK-4410, B firması 30-M6-ZN koduyla satıyor olabilir. İki satır da aynı VIDA-M6-30 kartına gider, ama her biri kendi tedarikçisinin altında ayrı bir kayıt olarak durur.
Benzer bir eşleştirme sorununu e-ticaret tarafında da yaşarsınız. Mağazadaki SKU ile stok kodunun bağlanması aynı mantıkla çözülür; ayrıntısı için Netsis’e sipariş aktarırken 7 eşleştirme hatası yazımıza bakabilirsiniz.
Kontrol listesi
- Tedarikçi önce vergi numarasıyla cari karta bağlandı mı?
- Eşleşme tedarikçi bazında mı saklanıyor?
- Ad benzerliği yalnızca öneri mi, yoksa otomatik mi bağlıyor?
- Koli barkodu ile adet barkodu ayrı tutuluyor mu?
- Eşleşmeyen satır tahmin edilmek yerine kuyruğa düşüyor mu?
- Birim farkı (koli, adet) eşleştirmeden sonra ayrıca kontrol ediliyor mu?
Son madde ayrı bir konudur ve ayrı bir yazıda ele alındı: gelen faturada koli ve adet dönüşümü.
Eşleştirmeyi demoda deneyin
Gelen e-fatura eşleştirme demosunda bir e-fatura XML dosyası yükleyip satırların stok kartıyla nasıl eşleştiğini, koli ve adet dönüşümünü ve fiyat sapması uyarısını görebilirsiniz. Demo tarayıcıda çalışır, yüklediğiniz dosya bir yere gönderilmez. Sorularınız için 0 553 046 38 74 numarasından, WhatsApp’tan ya da [email protected] adresinden bize ulaşabilirsiniz.
Demoyu açın